Verkouden zijn, iedereen maakt het wel eens mee: volwassenen worden gemiddeld 2 tot 5 keer per jaar verkouden. Bij kinderen kan dit zelfs dubbel zo vaak zijn. Een verkoudheid is het gevolg van een infectie met een virus. Verschillende virussen kunnen ervoor zorgen dat we verkouden worden, de meest voorkomende verkoudheidsvirussen zijn rhinovirussen die verantwoordelijk zijn voor ongeveer 40% van de infecties. Er zijn echter al meer dan 200 gekende virussen die voor een verkoudheid kunnen zorgen. Het is niet mogelijk om een onderscheid te maken tussen de verschillende virussen op basis van de symptomen die ze veroorzaken. De virussen besmetten de bovenste luchtwegen. De onderste luchtwegen worden over het algemeen niet aangetast.

In tegenstelling tot de algemene volkswijsheid is er tot nu toe geen enkel verband aangetoond met koude. Het feit dat verkoudheden vaker voorkomen in de winter kan verschillende oorzaken hebben. We zitten vaker binnen met andere mensen waardoor de virussen gemakkelijker anderen kunnen besmetten, ook wordt er minder gelucht en is de lucht droger, waardoor met virus besmette vochtdruppels gemakkelijker kunnen verspreiden en tot diep in de luchtwegen kunnen doordringen.

Symptomen

Verkouden zijn gaat gepaard met hoesten, verstopte neus, keelpijn, neusvloei (snot) en niezen. Minder vaak komen ook de volgende verschijnselen voor als spierpijn, hoofdpijn, vermoeidheid en verlies van eetlust. Koorts komt bij (jonge) kinderen vaak voor, maar bij volwassenen slechts zelden. Een bacteriële superinfectie (tweede infectie bovenop de oorspronkelijke infectie) kan een sinusitis, een keelontsteking, een oorontsteking of zelfs een longontsteking veroorzaken. Vooral sinusitis en oorontsteking zijn complicaties die vrij vaak voorkomen.

De eerste symptomen zijn vaak wat vermoeidheid en hoofdpijn die na enkele dagen gevolgd wordt door hoest en een lopende neus. De ergste symptomen treden op na 2 tot 4 dagen, waarna de ziekte stabiliseert en geleidelijk weer beter wordt. Na 7 tot 10 dagen treedt gewoonlijk genezing op. Kinderen kunnen langer hoesten (tot 3 weken). Het is aan te raden om in dat geval een arts te raadplegen.
Alles wat u wilt weten over griep en verkoudheid.

verkouden

Verkoudheid voorkomen

Er bestaan helaas geen maatregelen tegen het krijgen van een verkoudheid. Als men met een ziekteverwekker in aanraking is gekomen kan men niets doen om de kans op het krijgen van een verkoudheid te verminderen. De enige effectieve maatregel bestaat uit het verkleinen van de kans om met de kiemen in contact te komen. De beste methode hiervoor is een goede handhygiëne. De meeste virussen die verkoudheden veroorzaken kunnen via de handen worden overgedragen. De handen vaak goed wassen is dan ook een uitstekende maatregel. Gezien de meeste virussen ook via de lucht worden overgedragen kan het dragen van mondmaskers helpen om contact met de virussen te vermijden.

In ziekenhuizen zal men ook wegwerpschorten en handschoenen gebruiken om de verspreiding van de ziekte tegen te gaan. Er bestaan geen vaccins tegen verkoudheid: het aantal virussen dat verkoudheden veroorzaakt is zo groot dat het onmogelijk is om een goed vaccin te maken tegen alle ziekteverwekkers. Bovendien veranderen de virussen gemakkelijk door mutaties (veranderingen van de genetische structuur) zodat een eventueel vaccin waarschijnlijk niet lang effectief zou zijn.

Behandelen van verkoudheid

De behandeling is gericht op het verlichten van de symptomen met pijnstillers en ontstekingsremmers. Het nut van medicijnen tegen de hoest is niet bewezen en kan vooral bij kinderen gevaarlijk zijn.

Neussprays kunnen helpen bij een lopende of een verstopte neus, maar het toedienen van deze medicijnen aan kinderen wordt afgeraden. Antibiotica hebben geen nut in het bestrijden van verkoudheid. Antibiotica zijn medicijnen die bacteriën bestrijden, maar verkoudheden worden door virussen veroorzaakt en die zijn niet gevoelig aan antibiotica. Antibiotica zijn dus enkel nuttig indien er een bacteriële superinfectie aanwezig is (zoals bij een oorontsteking of sinusitis).

Na het doormaken van een verkoudheid heeft het lichaam antistoffen opgebouwd tegen het virus en is men gedurende een periode immuun. Men kan dan echter wel met een ander virus besmet worden en opnieuw verkouden worden.

doktersdienst